Reken 7 + 5 + 3 uit op twee manieren: van links naar rechts, en eerst de vriendjes van 10.
Antwoord: 15 (2 manieren)
Allebei twee stappen, maar bij de tweede manier is de eerste stap een vriendje van 10 en de tweede een tiental plus een getal. Daar maak je bijna geen fouten.
Mag je bij 7 + 5 + 3 eerst 7 + 3 doen?
A Ja, bij plussommen maakt de volgorde voor het antwoord niet uit
B Nee, je moet altijd van links naar rechts
C Alleen als het getal 10 erin staat
Antwoord: A (Ja, bij plussommen maakt de volgorde voor het antwoord niet uit)
Bij min mag dat niet zomaar (10 − 3 is niet 3 − 10). Een leerling die dat zelf opmerkt, kun je vragen een voorbeeld te geven.
Reken de punten van elk kind uit. Schrijf eerst de vriendjes op die je bij elkaar nam.
Hoeveel punten heeft Lotte nu?
Antwoord: 55
Daan heeft 36 punten en gooit er 8 bij. Hoe splits je de 8 het handigst?
A 4 en 4: dan kom je precies op 40
B 5 en 3
C 6 en 2
Antwoord: A (4 en 4: dan kom je precies op 40)
Het vriendje van 6 is 4, dus eerst 4 naar 40, dan de andere 4: 44. Bij B en C kom je niet op een tiental uit.
Reken handig uit via het tiental. Schrijf de stappen op.
Bij min werkt hetzelfde idee, de andere kant op. Laat de leerling dat zelf ontdekken bij de laatste twee sommen.
Welke twee grote pinnen maken samen precies een tiental?
A 26 en 14
B 26 en 38
C 22 en 15
Antwoord: A (26 en 14)
Bas raakt de pinnen van 26, 38 en 14. Reken zijn punten uit op twee manieren.
Antwoord: 78 (2 manieren)
26 + 38 gaat over het tiental en kost meer stappen. 26 + 14 = 40 is een tiental, daarna is + 38 makkelijk.
Zoek eerst de tientalvriendjes. Reken dan uit.
Hoeveel punten heeft elk kind nog nodig tot precies 100?
Mila heeft 64 punten. Hoeveel punten moet ze nog gooien voor precies 100?
A 36
B 46
C 44
Antwoord: A (36)
46 is de klassieke fout: 64 + 46 = 110. Vraag de leerling het na te rekenen.
Bij 35 + 36 kun je denken: 35 + 35 = 70, dat is een dubbel. 36 is 1 meer dan 35, dus het antwoord is 1 meer: 71.
Reken 35 + 36 uit op twee manieren.
Antwoord: 71 (2 manieren)
Splitsen is drie stappen met een tiental-overgang; het dubbel is twee stappen zonder. Juist dat moet de leerling zien.
Reken uit met een dubbel. Schrijf het dubbel dat je gebruikt erbij.
Sem rekent het gratis lot uit. Welke som op zijn briefje is fout?
A 45 + 44
B 30 + 31
C 25 + 24
Antwoord: A (45 + 44)
44 is 1 minder dan 45, dus 1 eraf: 89, niet 91.
Leg Sem uit wanneer je 1 erbij doet en wanneer 1 eraf. Je mag een tekening maken.
Geen vast antwoord
Een uitleg als 44 is één kleiner dan 45, dus het antwoord ook is helemaal goed.
Bij welke som helpt een dubbel het minst?
A 23 + 61
B 30 + 29
C 35 + 34
Antwoord: A (23 + 61)
23 en 61 liggen ver uit elkaar. Daar is splitsen of rijgen handiger (zie Kortste route).
Kijk eerst naar de pinnen. Bij welke twee pinnen helpt een dubbel?
A 25 en 26
B 6 en 4
C 15 en 25
Antwoord: A (25 en 26)
25 + 26 is 25 + 25 en 1 erbij. Er is nog zo'n paar: 14 en 15. Vraag de leerling of hij of zij het ziet, en welke vriendjesparen er zijn (6 en 4, 26 en 14, 25 en 15).
Speel zes beurten. Schrijf bij elke beurt je drie pinnen, hoe je slim optelde, en je punten.
Geen vast antwoord
Omdat er gegooid wordt, is er geen vaste uitkomst. Kijk of de leerling steeds de handigste volgorde zoekt.
Ontwerp je eigen ringwerpkraam met vijf pinnen. Kies getallen tot 50 zodat er veel slimme sommen zijn. Schrijf de getallen op en leg uit welke slimme sommen je ermee kunt maken.
Geen vast antwoord
Bedenk drie beurten met jouw kraam voor een klasgenoot: één met vriendjes van 10, één met tientalvriendjes en één met een bijna-dubbel. Schrijf de antwoorden erbij.
Geen vast antwoord
Laat een klasgenoot de beurten uitrekenen en zeggen welke truc hij of zij zag. Kwam dat overeen met wat de maker bedoelde?